Bugünkü köşemizde kamuoyunda “Sahte (Naylon) Fatura Kullanmanın Cezası 2025” konusu üzerinde duracağız. Sahte fatura, yani naylon fatura düzenlemek ve kullanmak, bu suç kapsamında değerlendirilmektedir. Vergi Usul Kanunu’nun 359. maddesi uyarınca, sahte fatura düzenleme veya kullanma suçu işleyenler üç yıldan sekiz yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Sahte fatura nedir, ne değildir, cezası ne kadardır? Düzenleyen ve kendi işlemlerinde kullanan mükellef aynı oranda mı ceza alır, yoksa farklı mı değerlendirilir? Bu konuyu bir örnekle irdelemek istiyorum.

 

Sahte fatura, diğer bir ifade ile naylon fatura; herhangi bir mal veya hizmet teslimi olmadığı halde, mal veya hizmet tesliminde bulunulmuş gibi düzenlenen faturadır. Sahte faturanın başka bir çeşidi de muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge/faturadır. Bu durumda bir mal veya hizmet teslimi vardır; ancak teslim edilen mal veya hizmet miktarı ya da tutarı eksik veya fazla gösterilir.

 

Faturayı sahte olarak düzenlediği tespit edilenler hakkında vergi tekniği raporu ve akabinde vergi inceleme raporları düzenlenir. Düzenledikleri fatura tutarı üzerinden Danıştay içtihatlarına göre genellikle %2 komisyon geliri elde ettikleri sonucuna varılarak, elde edilen komisyon geliri üzerinden gelir, geçici gelir ve katma değer vergisi tarhiyatları yapılır. Aynı zamanda bunlar üzerinden 3 kat vergi ziyaı cezası kesilir ve faiziyle birlikte tahsil edilir.

 

Kullananlar hakkında ise, bu faturayı sahte olarak düzenleyenler hakkında düzenlenen vergi tekniği raporlarından hareketle, düzenlenen vergi inceleme raporlarıyla kullandıkları sahte faturalara ait katma değer vergisi indirimleri reddedilir. Kullandıkları faturanın katma değer vergisi kadar bir tarhiyat yapılır. Bunun üzerinden 3 kat vergi ziyaı cezası kesilir. Ayrıca, kullanılan sahte fatura oranı dikkate alınarak, maliyetleri artırıp artırmadığına bakılır; gelir veya kurumlar vergisi beyanı yeniden düzenlenir ve ilgili tarhiyatlar yapılır. Bunlar üzerinden yine 3 kat vergi ziyaı cezası uygulanır.

 

Türk vergi sisteminde vergi kaçakçılığı suçu, Vergi Usul Kanunu’nun (VUK) 359. maddesi hükmü ile düzenlenmiştir. Bu kapsamda en yaygın suçlardan biri naylon fatura düzenleme ve kullanma fiilidir. Kanun, sahte veya muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belgeyi “naylon fatura” olarak tanımlar. Hem düzenleyen hem de kullanan açısından 3 ila 8 yıl arasında hapis cezası öngörülür. Ancak mali yük açısından fark büyüktür.

 

 

Örnek:

 

 

(X) Şirketi, 500.000,00 TL + KDV tutarında naylon fatura düzenlemiş; (Y) Şirketi ise aynı tutarda naylon fatura kullanmış olsun.

 

  • (X) Şirketi, 500.000,00 x %20 = 100.000,00 TL KDV ile birlikte toplamda 600.000,00 TL’lik işlem yapmış görünür. %2 oranında komisyon geliri elde ettiği varsayımıyla 12.000,00 TL KDV dâhil gelir elde etmiş sayılacaktır.
  • 10.000,00 TL net gelir üzerinden %25 kurumlar vergisi: 2.500,00 TL
  • KDV: 10.000,00 x %20 = 2.000,00 TL
  • 3 kat vergi ziyaı cezası:
    • Kurumlar vergisi cezası: 2.500,00 x 3 = 7.500,00 TL
    • KDV cezası: 2.000,00 x 3 = 6.000,00 TL
  •  
  • Toplam: 13.500,00 TL ceza ödenecektir.

 

 

(Y) Şirketi için:

 

  • 500.000,00 x %25 = 125.000,00 TL kurumlar vergisi
  • Vergi ziyaı cezası: 125.000,00 x 3 = 375.000,00 TL
  • 500.000,00 x %20 = 100.000,00 TL KDV
  • Vergi ziyaı cezası: 100.000,00 x 3 = 300.000,00 TL
  • Toplam: 675.000,00 TL ceza ödenecektir.

 

 

Düzenleyici (X) şirketi 13.500,00 TL para cezası öderken, kullanıcı (Y) şirketi 675.000,00 TL ceza ödemek zorunda kalacaktır. Bu örnekte de görüldüğü gibi, düzenleyici ile kullanıcı arasında cezai yük açısından büyük bir fark vardır.

 

 

 

Köşenin Sözü:

“Pırlantadan alınmayan vergi, kitaptan alınıyordu; çünkü pırlanta alandan değil, kitap okuyanlardan korkuluyordu.” (Emile Zola)

 

Abdulbaki AKBAL

S.M. Mali Müşavir - B. Denetçi